ELİF UZUN

Mart ayı yal­nız­ca tak­vim­de yeni bir sayfa de­ğil­dir. Do­ğa­nın nefes al­dı­ğı, in­sa­nın içini yok­la­dı­ğı bir eşik­tir.

Kışın uzun ve ses­siz gün­le­rin­den sonra, bir sabah fark ede­riz: Ağaç­la­rın dili de­ğiş­miş­tir. Top­ra­ğın rengi başka bir şey an­la­tır.

Ve insan, belki ilk kez için­den şu so­ru­yu ge­çi­rir: "Geri kalan öm­rüm­de daha kaç bahar gö­re­bi­le­ce­ğim?" Bu soru basit bir merak de­ğil­dir. Çünkü insan, far­kın­da ol­ma­dan ba­ha­rı ya­şam­la eş tutar. Kış za­ma­nın sert yü­züy­se, bahar onun af­fı­dır.

Ba­ha­rın can suyu yal­nız­ca kuru dal­la­rı çiçek aç­tır­maz. İnsan ru­hu­na da can­lı­lık verir. İçi­miz­de don­muş ne varsa çö­zül­me­ye baş­lar. Umut, ye­ni­den filiz verir. Ve çoğu zaman bu uya­nış bir yerde ken­di­ne yol bulur: Bir re­sim­de, bir şi­ir­de, bir şar­kı­da, ya da bir aşkta.

Sanat ta­ri­hi­ne bak­tı­ğı­mız­da bunun sa­yı­sız ör­ne­ği­ni gö­rü­rüz. Gi­usep­pe Ar­cim­bol­do'nun "Bahar" tab­lo­sun­da yüz­ler çi­çek­ler­den doğar. Sanki doğa kendi port­re­si­ni çiz­miş­tir. Re­no­ir'in "Bahar Bu­ke­ti"nde çi­çek­ler yal­nız­ca renk de­ğil­dir; ışı­ğın, ta­ze­li­ğin ve kısa ömrün şi­iri­dir. Monet'nin ilk­ba­ha­rı ise bir mev­sim değil, bir at­mos­fer­dir; ışı­ğın dal­la­rın ara­sın­dan sü­zü­lü­şü­dür. Franz von Stuck'un "Ba­ha­rın Ses­le­ri'nde ise doğa adeta gö­rün­mez bir mü­zik­le uya­nır.

Orhan Veli'nin ken­di­si­ni mah­vet­ti­ği­ni söy­le­di­ği "Bu Güzel Ha­va­lar" şi­irin­de evine ekmek ve tuz gö­tür­me­yi unut­tu­ra­cak kadar ba­ha­rın ha­ya­tın dü­ze­ni­ne ve so­rum­lu­luk­la­rı­na bile is­te­ye ye­ni­li­şi­ni an­la­tır.

Ve bir başka sö­zün­de ba­ha­rın ha­ya­ta ve aşka ne kadar açık hale gel­di­ği­ni an­la­tır.
"Ben ki her Nisan bir yaş daha genç,
her bahar, biraz daha aşı­ğım...

Sa­nat­çı­la­rın ortak sırrı var gi­bi­dir:
Bahar yal­nız­ca gö­rül­mez aynı za­man­da du­yu­lur­da.
Belki de bu yüz­den bahar sa­de­ce res­sam­la­rın , şa­ir­le­rin değil mü­zis­yen­le­rin de ilham kay­na­ğı­dır. Can­dan Er­çe­tin "Bahar" şar­kı­sın­da "Sen bana müjde misin, umut musun sev­gi­li?" diye so­rar­ken as­lın­da do­ğa­nın mu­ci­ze­si­ni in­sa­na taşır. Çünkü bahar çoğu zaman bir sev­gi­li gibi: ha­ber­siz, ses­siz ve bir anda gelir.

Ta­bi­atın en büyük ilham kay­na­ğı ol­ma­sı­nın se­be­bi de belki bu­ra­da sak­lı­dır. İnsan do­ğa­dan ayrı de­ğil­dir; onun de­va­mı­dır. Ağaç nasıl to­mur­cuk ve­ri­yor­sa, insan da umut üre­tir. Doğa nasıl ye­ni­den baş­lı­yor­sa, insan da ye­ni­den inan­mak ister.

Bugün dün­ya­nın ka­ran­lık ha­ber­le­ri ara­sın­da yü­rür­ken bazen bunu unu­tu­ruz. oysa bahar her yıl bize aynı şeyi fı­sıl­dar:
Hiç bir kış son­su­za kadar sür­mez.

Belki de sa­na­tın gö­re­vi tam ola­rak budur. Dal­lar­da açan çiçek değil, o çi­çe­ğin in­sa­na ver­di­ği ce­sa­re­ti gös­ter­mek.

Ve belki bu yüz­den, her bahar gel­di­ğin­de dünya biraz daha ya­şa­nır gö­rü­nür.