BİR KİTAP TANIYALIM TÜRK KIRMIZISI (DÜNYAYI FETHEDEN RENKİ) YAZAR: TURAN ŞAHİN

Son dö­nem­ler­de çıkan il­ginç ve ciddi bir araş­tır­ma sü­re­ci son­ra­sı or­ta­ya çıkan muh­te­şem bir eser. Türk Kır­mı­zı­sı. Bel­ge­sel yö­net­me­ni ve tarih araş­tır­ma­cı­sı Turan Şahin ta­ra­fın­dan titiz bir ça­lış­ma ve yak­la­şık 10 yıl­lık bir eme­ğin ar­dın­dan or­ta­ya konan eser Ötü­ken Neş­ri­yat ta­ra­fın­dan ba­sıl­dı. Oku­yu­cu­lar ile bu­luş­tu. Kitap bir so­luk­ta oku­na­cak. Son­ra­sın­da da yılda bir göz­den ge­çi­ril­me­si ge­re­ken güzel bir araş­tır­ma eseri. Bir me­de­ni­yet ku­ru­cu­su ola­rak Türk Mil­le­ti­nin, dünya in­san­lı­ğı­na kat­tı­ğı önem­li un­sur­lar­dan biri ola­rak bir ren­gin hi­ka­ye­si­ni an­la­tı­yor. Biz ki­ta­bı alıp oku­ya­cak­la­ra ke­yif­li oku­ma­lar di­ler­ken, Türk Kır­mı­zı­sı hak­kın­da dün­ya­da sa­ha­nın uz­man­la­rı neler söy­le­miş bir iki örnek ve­re­lim…

“Türk Kır­mı­zı­sı bütün dün­ya­yı ele ge­çir­di. Türk Kır­mı­zı­sı 19. yüz­yı­lın ya­rı­la­rın­da ra­di­kal de­ği­şik­lik­le­re sahne olan büyük kim­ya­sal araş­tır­ma­la­rı­nın da kay­na­ğı. Türk Kır­mı­zı­sı her zaman görüp gö­re­bi­le­ce­ği­miz en iyi ma­ce­ra ola­rak ka­la­cak­tır; küçük bir pa­mu­ğun dün­ya­yı ele ge­çir­me ma­ce­ra­sı­dır bu.” J. Ja­c­qua

“Yaşlı İngil­te­re, or­du­sun­da ve av­cı­la­rı­na par­lak Türk Kır­mı­zı­sı giy­di­re­rek ince zev­ki­ni ka­nıt­la­mış­tı.’’F. Kel­ler

“Türk Kır­mı­zı­sı ününü ona tüm ev­re­nin hay­ran­lık ve güven duy­du­ğu, gurur ve kıs­kanç­lık­la sak­la­nan sır­rı­na borç­lu.”J.B. Vi­ta­lis

“19. yüz­yıl bo­yun­ca kov­boy­lar tüc­car­lar­dan Türk Kır­mı­zı­sı ku­maş­tan satın alıp, gu­rur­la boy­nu­na bağ­la­dı. Bu cesur ban­da­na­lar daha sonra batı ro­man­la­rı­na konu olup yay­gın­laş­tı. Roman ka­pak­la­rın­da kov­boy kı­ya­fet­le­ri­ni sim­ge­le­yen Türk Kır­mı­zı­sı ikon­lar aynı za­man­da vahşi batı gös­te­ri­le­ri­nin afiş­le­ri­ni süs­le­mek­tey­di.”D. Re­eves

“Av­ru­pa’da pamuk baskı en­düst­ri­si­nin ge­liş­me­si sa­de­ce üre­tim aşa­ma­la­rı bil­gi­siy­le ol­ma­mış­tı. Mor­dan ve yeni bo­ya­lar­la, özel­lik­le iki temel renk olan Türk Kır­mı­zı­sı ve in­di­go ma­vi­si ile olan de­ne­me­le­rin de bu ge­li­şi­me kat­kı­sı ol­muş­tu.”G.B. Souza

“Türk Kır­mı­zı­sı for­mü­lü o kadar büyük öneme sa­hip­tir ki; bu dört ortak, dört fark­lı anah­ta­rın aynı anda açı­la­bil­di­ği bir kasa yap­tı­rır­lar ve for­mü­lü bu özel ka­sa­da mu­ha­fa­za eder­ler. Rouen şeh­rin­de ku­ru­lan fab­ri­ka­lar­da yüz­ler­ce işçi ça­lı­şır ama iş­çi­ler sı­nıf­la­ra ay­rıl­mış­tır ve hücre ör­güt­len­me­si ile bir­bir­le­rin­den ha­ber­siz ça­lı­şır­lar. 10 yıl bo­yun­ca, 5 Nisan 1756 yı­lı­na kadar bu gizli ça­lış­ma devam eder ve or­tak­lar büyük ser­vet edi­nir­ler.” L. Pey­nal